logo NVD

Branche informatie

Diëtisten zijn werkzaam op verschillende plaatsen in én buiten de gezondheidszorg. Door de verschillende uitstroomrichtingen van de vijf HBO-opleidingen Voeding & Diëtetiek werken diëtisten niet alleen in de zorg, ook bij levensmiddelenfabrikanten, in marketing, onderzoek en opleiding en bij grote bedrijven. De taken van de diëtist zijn zeer divers en variëren van een individuele behandeling bij ziekte tot het geven van voorlichting aan ouders van een basisschool of in de supermarkt, van het maken van een voedingsbeleid voor een verpleeghuis tot het doen van onderzoek naar de effecten van een medische behandeling op de voedingstoestand, van het ontwikkelen van nieuwe producten tot het geven van onderwijs aan artsen in opleiding en van coachen van consumenten bij verandering van leefstijl en voedingsgedrag tot het adviseren van praktijkondersteuners en verpleegkundigen bij voedingsvragen. Kortom, de diëtist is niet in hokje te plaatsen.

Paramedisch werkzame diëtist
Nog steeds is een groot deel van de diëtisten werkzaam als paramedicus. Voor het opstellen van een voedingsadvies of dieetbehandeling verzamelt een diëtist gegevens over de hulpvraag, de verwachtingen, de gezondheid en eet- en leefgewoonten van een patiënt. De diëtist begeleidt de patiënt bij de uitvoering van het advies in de eigen woon- en leefsituatie. Ze gebruikt daarbij communicatie- en motivatietechnieken die zijn afgestemd op het kennisniveau en de cultuur van de patiënt. Zo is de kans op verandering van gedrag of leefstijl het grootst. De titel diëtist is wettelijk beschermd. Alleen zorgverleners die een HBO-opleiding Voeding & Diëtetiek hebben afgerond mogen de titel diëtist gebruiken. Na de opleiding kunnen diëtisten zich registreren in het Kwaliteitsregister Paramedici. Na vijf jaar dienen zij voor herregistratie te voldoen aan verschillende criteria. www.kwaliteitsregisterparamedici.nl.
De dieetbehandeling wordt voor drie uur per kalenderjaar vergoed vanuit de basisverzekering. De diëtist kan ook een huisbezoek afleggen. De diëtist is direct toegankelijk: een verwijzing van de arts is niet noodzakelijk.

Leden van de NVD
Bij de NVD zijn ongeveer 2800 diëtisten aangesloten. De meeste diëtisten (33%) werken in de eerstelijn (vrije vestiging), gevolgd door het ziekenhuis (26% incl. academische ziekenhuizen).

 

werkplekken


Kwaliteitsregister Paramedici

Bij het KP zijn in september 2016 5450 diëtisten ingeschreven, waarvan 64% kwalitetisgeregistreerd is. Dat wil zeggen dat 3488 diëtisten voldoen aan de kwaliteitscriteria. Ofwel zij hebben zich na hun afstuderen ingeschreven in het KP en bevinden zich in de eerste vijf jaar na afstuderen ofwel zij hebben langer dan vijf jaar geleden de opleiding afgerond en voldoen aan de criteria voor herregistratie.
http://www.kwaliteitsregisterparamedici.nl/beroepen/beroep.aspx?onderwerp=dietist

 

Zorgregistraties Eerstelijn NIVEL
Het Nederlands instituut voor onderzoek van de gezondheidszorg (NIVEL) onderzoekt de effectiviteit en de kwaliteit van de gezondheidszorg in Nederland. NIvel Zorgregistraties eerstelijn verzamelt informatie over de gezondheidsproblemen die spelen in de Nederlandse bevolking en hoeveel eerstelijnszorg de Nederlandse bevolking gebruikt en bij welke zorgdisciplines. Aan de zorgregistratie nemen 155 diëtisten van 79 diëtistenpraktijken deel, verspreid over 30 solopraktijken, 23 groepspraktijken en 4 thuiszorginstellingen. Zij registreerden gegevens over gezondheid en zorg van 25.381 patiënten. met jaarlijks 5300 patiënten doen hier aan mee. De informatie betreft het jaar 20152. Tevens zijn trendcijfers beschikbaar die een verandering geven over de afgelopen jaren.62 Diëtistenpraktijken met jaarlijks 5300 patiënten. De informatie betreft het jaar 2015. Tevens zijn trendcijfers beschikbaar die een verandering geven over de afgelopen jaren.

 

Kernpunten

  • Van de patiënten die in 2015 behandeld zijn door de diëtist was 63% vrouw en de gemiddelde leeftijd van de patiënten was 52 jaar.

  • Patiënten hadden in 2015 gemiddeld 3,1 (mediaan: 3,0) consulten bij de diëtist per kalenderjaar.

  • 94% van de patiënten is in 2015 met een verwijzing naar de diëtist gekomen, de meeste met een verwijzing van de huisarts.

  • Bij 47% van de patiënten in 2015 is meer dan één diëtistische diagnose geregistreerd. Een te hoog lichaamsgewicht bij volwassenen (BMI >25 kg/m2) is de meest geregistreerde diëtistische diagnose (58% van de patiënten).

  • Volwassen patiënten die in 2015 door de diëtist behandeld zijn vanwege een te hoog lichaamsgewicht hadden gemiddeld een BMI van 32,9 kg/m2 bij aanvang van de behandeling. Aanvullend onderzoek van het NIVEL laat zien dat gedurende de diëtetische behandeling de BMI gemiddeld bijna een punt daalt. Dit komt ongeveer neer op een gewichtsverlies van 3%. Bij patiënten die langer dan zes maanden werden behandeld nam het BMI daarbovenop nog verder af met 0,83 kg/m². Bij hen komt dit neer op een klinisch relevant gewichtsverlies van gemiddeld 5,6%. Patiënten die naast hun overgewicht ook kampen met risicofactoren voor hart- en vaatziekten, of andere aandoeningen bereikten minder gewichtsverlies dan mensen die alleen voor overgewicht werden behandeld.

  • In 2015 heeft 35% van de patiënten de behandeldoelen volledig behaald bij beëindiging van de behandeling bij de diëtist.

 

Trendcijfers

  • De afgelopen jaren werden meer vrouwen dan mannen behandeld door de diëtist.

  • De gemiddelde leeftijd steeg in de periode 2008 - 2015 van 47 naar 52 jaar. Het aandeel kinderen en vijfenzeventigplussers is de afgelopen jaren gestegen. Dit kan (deels) verklaard worden doordat sinds 2014 diëtisten van thuiszorginstellingen meedoen aan NIVEL Zorgregistraties. Diëtisten van thuiszorginstellingen behandelen relatief meer kinderen en meer ouderen dan diëtisten in vrijgevestigde praktijken.

  • Het percentage patiënten met een hoog hoog lichaamsgewicht is afgenomen van 75,5% naar 58%. Het aantal patiënten dat de diëtist behandeld voor diabetes type 2 stijgt, evenals het aantal patiënten met onbedoeld gewichtsverlies (van 0,2% in 2013 naar 8,4% in 2015). Het aantal ondervoede patiënt is licht gedaald (van 6.0% in 2013 naar 5,1% in 2015). Een andere opvallende verandering is de verdubbeling van het aantal patiënten met prikkelbaar darmsyndroom (van 2,2% in 2013 naar 4,4% in 2015).

 

aandoeningen met aantal clienten

 

doelen

 

Meer informatie is te vinden op de website van het NIVEL http://www.nivel.nl/nl/nzr/dietetiek


Uitgaven diëtetiek
Het Zorginstituut Nederland verzamelt gegevens over de uitgaven van onder meer Diëtetiek. De cijfers zijn gebaseerd op de gegevens die zorgverzekeraars verantwoorden in de kwartaal- en jaarstaten.

2011          2012 2013 2014 2015 2016
Diëtetiek 55,2           0,3 28,3 30,6 33,5 35,9
Getallen in miljoenen
Zorgcijfersdatabank 6 juni 2016


Tot 2012 stegen de uitgaven aan dieetadvisering jaarlijks rond de 10%. In 2012 werd dieetadvisering gedurende één jaar niet via de basisverzekering vergoed. Vanaf 2013 bevat de basisverzekering jaarlijks drie uur behandeling door een diëtist. De verklaring van de daling van de uitgaven aan dieetadvisering in 2013 moet gezocht worden in het feit dat het aantal uur dat wordt vergoed is verminderd. Ook worden veel patiënten via ketenzorg gezien en deze cijfers vallen buiten deze uitgaven. De behandeling van patiënten met diabetes, COPD of een risico op vasculair risicoit is heeft vanaf 2012 sterk toegenomen. Afhankelijk van de afspraken met een zorggroep maakt 25 tot meer dan 50% van de behandeling van deze groepen patiënten deel uit van de omzet van de diëtist.

 

augustus 2016