logo NVD

Volwassenen met overgewicht/obesitas en comorbiditeit (2012)

Uit onderzoek van het SEO Sociaal Economisch Onderzoek in oktober 2012 is gebleken dat de behandeling van patiënten met overgewicht/obesitas met comorbiditeit over een periode van 5 jaar tot €1,9 miljard oplevert.


Aanleiding onderzoek
In 2012 heeft de NVD het SEO gevraagd uit te rekenen of en in welke mate de behandeling door een diëtist kosteneffectief is. Aanleiding voor dit onderzoek was de discussie over de omvang van het basispakket en het schrappen van dieetadvisering uit de basisverzekering in 2012. Door gebruik te maken van een beproefde methode door een gerenommeerd instituut kreeg de NVD een rapport in handen waarmee duidelijk werd dat onder andere de zorgkosten toenemen als de behandeling door de diëtist van een grote groep patiënten niet langer zou worden vergoed. De aanpak van SEO levert vanuit een maatschappelijke invalshoek een bijdrage aan het speerpunt 'Effectiviteit van behandelstrategieën' uit het NVD-beleid.

Patiëntengroep

Onderwerp van het onderzoek is de groep patiënten met overgewicht en comorbiditeit, zoals diabetes en hoge bloeddruk. Dit blijkt de grootste groep patiënten die de diëtist in de eerste lijn behandelt. In 2011 ging het om ongeveer 150.000 patiënten. De behandeling van deze groep patiënten levert maatschappelijke baten op van ruim € 0,4 tot € 1,9 miljard over een periode van vijf jaar. Voor elke euro die wordt besteed aan dieetbehandeling bij deze patiënten krijgt de maatschappij netto € 14,- tot € 63,- terug:

  • € 56,- in gezondheidswinst;

  • € 3,- aan netto besparingen op de totale zorgkosten;

  • € 4,- als productiviteitswinst.

Verschillende besparingen
De besparing op de uitgaven aan zorgkosten zijn het gevolg van een toenemende gezondheid, waardoor kosten voor ziekenhuisopnames en medicijngebruik worden vermeden of uitgesteld. Ook de werkgever van de patiënt heeft baat bij een gezondere werknemer: de productiviteit van de patiënt neemt toe en hij verzuimt minder op het werk. Uit de uitgevoerde literatuurstudie blijkt bovendien dat méér consulten bij de diëtist leiden tot grotere effecten in termen van gewichtsverlies, verlaging van het cholesterol en verlaging van het bloedsuikergehalte. Het is aannemelijk dat ook de besparing op de zorgkosten groter is wanneer patiënten intensiever worden behandeld door de diëtist.


Een groot deel van de baten bestaat uit gezondheidswinst voor de patiënt. Door een grotere gezondheid neemt zijn kwaliteit van leven toe, en dat wordt hoog gewaardeerd. Echter patiënten realiseren zich bij aanvang van de behandeling vaak niet welke klachten samenhangen met hun gewicht. Ze denken bijvoorbeeld dat klachten als vermoeidheid, slaapstoornissen en weinig energie, niet met voeding op te lossen zijn. Pas aan het einde van de behandeling kan de patiënt aangeven wat hij aan de behandeling heeft gehad. SEO ziet hierin goede redenen om dieetadvisering blijvend op te nemen in de basisverzekering en te overwegen het aantal uren uit te breiden.

Presentaties
De publicatie van het rapport heeft geleid tot verschillende presentaties en publicaties. Er is een factsheet geschreven en er is een engelse vertaling beschikbaar.

 

Augustus 2016